{"id":895,"date":"2016-06-17T20:46:34","date_gmt":"2016-06-17T18:46:34","guid":{"rendered":"https:\/\/natuurgadgets.nl\/blog\/?p=895"},"modified":"2023-04-05T19:46:53","modified_gmt":"2023-04-05T17:46:53","slug":"peter-wohlleben-verborgen-leven-bomen","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/natuurgadgets.nl\/blog\/peter-wohlleben-verborgen-leven-bomen\/","title":{"rendered":"Peter Wohlleben – Het verborgen leven van bomen"},"content":{"rendered":"

 <\/p>\n

\"bomen\"<\/p>\n

In deze blogpost een bespreking van het fascinerende boek over het verborgen leven van bomen geschreven door de Duitse boswachter Peter Wohlleben.<\/em><\/p>\n

Ik heb het nodige wantrouwen als het gaat om metafysische verschijnselen. De wereld zit vol pseudowetenschap en claims die niet of maar deels waar zijn. Ik probeer de dingen om mij heen rationeel te benaderen, al lukt mij dat \u2013 moet ik ook eerlijk zeggen \u2013 ook niet altijd. Toen ik in bezit kwam van Peter Wohlleben’s boek, Het verborgen leven van bomen, bekroop mij dan ook direct een gevoel van scepsis. Maar ook een gevoel van nieuwsgierigheid. Bij het leven van dieren en mensen kan ik mij wel iets voorstellen. We weten steeds meer over gevoelens en ervaringen van dieren. Die soms verder lijken te gaan dan wij mensen altijd dachten. De Nederlandse onderzoeker Frans de Waal ontdekte dat primaten ook iets van altru\u00efsme kennen<\/a>. Een eigenschap\u00a0dat enige tijd geleden alleen aan mensen was voorbehouden.<\/p>\n

Ik ben een kind van de Veluwe en heb in mijn hele leven al heel wat uren tussen de bomen doorgebracht. Een boom is een vanzelfsprekendheid in het bos. Samen vormen ze het boslandschap, waar ik veel van hou. Maar ik heb nooit echt stilgestaan bij de levensvorm die bomen zijn. Hebben bomen iets van bewustzijn? Zijn het individuen? Voelen ze iets als we ze omzagen? Welke mechanismen zorgen ervoor dat bomen zich gedurende de evolutie aangepast hebben aan de omstandigheden waarbinnen ze groeien?<\/p>\n

\"HetBomen leven, dat is duidelijk; ze worden geboren, groeien, planten zich voort en sterven. Net als alle andere organismen. Een visie op bomen die verder gaat dan een instrumentele benadering wordt snel gezien als zweverig. Bomen zijn nuttig\u00a0om hun houtproductie of als een object in de tuin of park. Prinses Irene wordt door haar boek ‘Dialoog met de Natuur’ en de interviews die ze naar aanleiding van het boek gaf, volledig onterecht geframed als softe bomenknuffelaar. Ondanks dat het meer dan twintig jaar geleden is, is dit nog de eerste associatie die veel\u00a0mensen met haar hebben.<\/p>\n

Het is dus oppassen geblazen als je je op het terrein van de bomenknuffelaar begeeft. Peter Wohlleben doet dit echter zonder enige schroom en met grote passie en liefde voor bomen. In 37 korte en prima leesbare hoofdstukken beschrijft hij in Het verborgen leven van bomen het hele leven van een boom en schuwt daarbij de analogie met het leven van ons mensen niet. Het gaat dus over liefde, vriendschappen en sociaal leven, opvoeding, lerend vermogen, communicatie en gevoel van tijd en pijn. Bovendien worden we op een speelse manier meegenomen in alle aspecten van het complexe bestaan\u00a0van bomen. Hoe werkt de fotosynthese waardoor bomen groeien? Hoe zit het met de waterhuishouding? Wat gebeurt er in de herfst en winter met de bomen? Op al deze vragen (en nog veel meer) geeft Wohlleben een antwoord.<\/p>\n

Peter Wohlleben maakt ons duidelijk dat de wijze waarop wij met bomen en het bos om gaan tegennatuurlijk is. In het hoofdstuk ‘Straatkinderen’ schetst hij een beeld van de solitaire bomen langs\u00a0onze straten en in onze parken. Ze leiden een zwaar en eenzaam bestaan. Het gemis aan ‘familie’\u00a0breekt ze uiteindelijk op. De groei en de gezondheid van deze ‘straatkinderen’ is\u00a0aanzienlijk minder dan die van soortgenoten die wel in een bos met soortgenoten opgroeien.<\/p>\n

Het verborgen leven van bomen\u00a0is een groot pleidooi om in het beheer van de bossen weer terug te gaan naar zoals de natuur het bedoeld heeft. Het oerbos is in Nederland al helemaal verdwenen. Verder in\u00a0Europa ook grotendeels; nog wat plukken in Polen en Wit Rusland en nog wat\u00a0grote natuurlijke bossen in Scandinavi\u00eb. Dat kan ook anders. In Duitsland zijn al enkele gemeenten die heel anders zijn gaan denken over de houtvesterij.<\/p>\n

Peter Wohlleben brengt dit in\u00a0zijn woonplaats H\u00fcmmel in Duitsland (Eiffel) in praktijk.\u00a0Hij is daar aangesteld als gemeentelijke houtvester.\u00a0In ‘zijn’ beukenbos wordt het bosbeheer op een veel natuurlijker wijze vorm gegeven. Op den duur levert dat een veel gezonder en robuuster bos op. Het is wel een kwestie van tijd. Als we nu besluiten anders om te gaan (lees: natuurlijker) met ons bos, dan duurt het nog honderden jaren voordat er weer bossen zijn die lijken op de oerbossen uit het verleden.<\/p>\n

\"beukenlaan\"<\/p>\n

Een bekend beeld op de Veluwe. Hier in ’t Sysselt in Ede. De beuken\u00a0keurig in lijn langs het pad en de naaldbomen netjes op\u00a0een perceeltje er naast. Gelukkig is de afgelopen decennia het bosbeheer in Nederland ook sterk ten goede veranderd. Zo blijven omgewaaide bomen tegenwoordig meestal gewoon liggen als voedselbron voor een veelheid\u00a0aan organismen zoals insecten en zwammen.<\/em><\/p>\n

Heel leuk en informatief zijn de vele weetjes en feiten uit het Het verborgen leven van bomen. Voor mij vaak een eye-opener.
\nEen korte opsomming:<\/p>\n