{"id":845,"date":"2016-04-15T11:37:26","date_gmt":"2016-04-15T09:37:26","guid":{"rendered":"https:\/\/natuurgadgets.nl\/blog\/?p=845"},"modified":"2024-12-09T18:59:51","modified_gmt":"2024-12-09T17:59:51","slug":"lichtvervuiling-welk-filter","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/natuurgadgets.nl\/blog\/lichtvervuiling-welk-filter\/","title":{"rendered":"Lichtvervuiling: Welk filter gebruik ik op mijn telescoop?"},"content":{"rendered":"
\"Paardenkopnevel\"

Infrarood opname van de paardenkopnevel met de ruimtetelescoop Hubble<\/p><\/div>\n

Lichtvervuiling: Welk filter gebruik ik op mijn telescoop?<\/h1>\n

In deze blogpost de verschillen tussen drie veel verkochte astronomische filters tegen lichtvervuiling voor de telescoop: het CLS filter, het UHC filter en het O-III filter.<\/em><\/p>\n

Lichtvervuiling<\/h2>\n

\"LichtvervuilingLichtvervuiling is een groot probleem. Door de vele nachtelijke kunstmatige lichtbronnen, zoals verlichting van snelwegen, straten, huizen en glastuinbouw, licht de nachtelijke hemel flink op. In het Engels heet dit ‘skyglow’. Het\u00a0verschilt per plek; in de randstad is de Nederlandse lichtvervuiling het sterkst. Op sommige plekken op de Waddeneilanden of hartje Veluwe zijn er plaatsen waarop de duisternis nog een beetje naam mag hebben. Echt donker is het nergens meer. Lichtvervuiling is niet alleen een probleem voor de amateur-astronoom die met zijn telescoop naar hemelobjecten kijkt, ook de natuur ondervindt er hinder van. Lichtvervuiling is een van de belangrijkste oorzaak van de achteruitgang van nachtvlinders en verstoort de biologische klok van dieren en planten.<\/p>\n

Ieder jaar houden milieuverenigingen en astronomische verenigingen in de nacht dat de wintertijd ingaat (eind oktober) de Nacht van de Nacht<\/a>, met veel natuurexcursies in het donker en andere publieksactiviteiten. Dit allemaal om de aandacht te vestigen op lichtvervuiling en de mooie kanten van de duisternis.<\/p>\n

Filters tegen lichtvervuiling<\/h2>\n

Een filter is gelaagd of gekleurd glas en draai je onderin een oculair. Oculairs (en dus filters) zijn er in de maten 1,25 Inch (31,8mm) en 2 Inch (50,8mm). Op de meest gangbare telescopen wordt de maat 1,25 Inch gebruikt.<\/p>\n

Filters tegen lichtvervuiling (LPR filters – Light Pollution Reduction) en nevelfilters zijn bedoeld om het beeld in de telescoop van deepsky objecten te verbeteren. Deepsky objecten zijn lichtzwakke objecten (geen sterren of planeten) die ver van de aarde staan, vaak buiten ons eigen melkwegstelsel. De belangrijkste deepsky objecten zijn\u00a0andere melkwegstelsels, sterrenhopen, emissie- en reflectienevels en gaswolken. Het gebruik van een filter\u00a0maakt de achtergrond donkerder, waardoor het object beter zichtbaar wordt. Het object zelf wordt dus niet helderder. Bij de waarneming van de maan en de planeten heeft een filter tegen lichtvervuiling niet veel zin. Deze objecten zijn van zichzelf lichtsterk genoeg en kunnen wel wat lichtvervuiling verdragen om goed zichtbaar te blijven. Een kleurenfilter kan overigens\u00a0wel helpen om bepaalde details in planeten of maan naar voren te halen, maar dat is een ander onderwerp – wellicht voor een blog in de toekomst.<\/p>\n

Om de werking van de filters verder duidelijk te maken gaan we eerst kijken naar het spectrum van het voor ons oog visuele licht. Het zichtbare spectrum heeft een golflengte tussen 380 nanometer (nm) en 780 nm (violet en rood). Dat ziet er als volgt uit:<\/p>\n

\"Zichtbare_spectrum_licht\"<\/p>\n

Het\u00a0effect\u00a0van filters is gebaseerd op het selectief tegenhouden en doorlaten van bepaalde golflengtes licht. Veel bronnen van lichtvervuiling zitten in het gele en oranje spectrum van het voor ons oog zichtbare licht. Ieder LPR filter zal dit spectrum willen tegenhouden. Om het effect van filters goed tot hun recht te laten komen houd je ook rekening met de volgende aandachtspunten:<\/p>\n